Μια αναμέτρηση μεταξύ της Νέας Σαλαμίνας και της Ανόρθωσης μπορεί να μη λέει πολλά στους περισσότερους, αλλά για τον Τάσο Επιτρόπου και χιλιάδες ελληνοκυπρίους αποτελεί σημείο αναφοράς…

Ο όρος «ντέρμπι» (derby) δημιουργήθηκε από τους Αγγλους και τον χρησιμοποιούσαν όταν δύο ομάδες (αρχικά του ράγκμπι και μετέπειτα και του ποδοσφαίρου) από την ίδια πόλη έπαιζαν μεταξύ τους. Τα παραδείγματα πολλά και γνωστά…

 

Σε όλο τον κόσμο ο όρος «ντέρμπι» χρησιμοποιείται για να δοθεί έμφαση στη σημασία του εκάστοτε αγώνα, είτε είναι μεταξύ συλλόγων από την ίδια πόλη, είτε οι στόχοι (των ομάδων) είναι κοινοί.

 

Στην κοντινή Κύπρο το ντέρμπι έχει αξία… Εγγλέζικη. Οι κάτοικοι της μεγαλονήσου, πιστοί στις αγγλικές συνήθειες, δίνουν τεράστια αξία στον όρο, καθώς είναι φορές που οι αναμετρήσεις παίρνουν μεγαλύτερη αξία, όταν ειδικά οι ομάδες αντιπροσωπεύουν κοινωνικές ή ακόμη καλύτερα πολιτικές πεποιθήσεις…

 

Βοηθούμενος από τον φίλο και λάτρη των ιστοριών, Σταύρο Κολίλα, ανατρέχω στο παρελθόν και ανακαλύπτω «διαμάντια» καθημερινής ποδοσφαιρικής «τρέλας». Στην Κύπρο είναι γνωστό πως οι ομάδες ανεξαρτήτου σπορ είναι (δια)χωρισμένες ανάλογα με τις πολιτικές πεποιθήσεις τους. Αριστεροί κατά δεξιών και όποιον πάρει η μπάλα. Το ίδιο συμβαίνει και στις (άγνωστες σε πολλούς) αναμετρήσεις μεταξύ της Ανόρθωσης και της Νέας Σαλαμίνας.

 

Όπως τονίζει και ο Σταύρος, κάποτε τους χώριζε η ιδεολογία, σήμερα τους ενώνει η ελπίδα της επιστροφής στις ρίζες. Νέα Σαλαμίνα – Ανόρθωση, το Βαρωσιώτικο ντέρμπι στη Λάρνακα, η οποία αποτελεί το «σπίτι» τους από το 1974, όταν κι έγινε η εισβολή του Αττίλα. Πέρασαν 40 χρόνια προσφυγιάς, όμως ορισμένα γεγονότα έχουν μείνει βαθιά στη μνήμη και τη καρδιά των οπαδών.

 

Αρχικά η Ανόρθωση έφερε το ποδόσφαιρο στην Αμμόχωστο. Η ίδρυσή της το 1911 ένωσε όλους του κατοίκους στην πόλη, που έμελλε να εξελιχθεί σε ένα από τα ομορφότερα τουριστικά θέρετρα της Ανατολικής Μεσογείου. Μέχρι τη λήξη του Β Παγκοσμίου Πολέμου, κανείς δεν σκεφτόταν ότι η Αμμόχωστος θα μοιραζόταν στα δυο. Τα πολιτικά πάθη και ο φανατισμός της μεταπολεμικής Ελλάδας, μεταφέρθηκαν και στην Κύπρο.

 

Τον εμφύλιο επηρέασε την καθημερινή ζωή της Κύπρου μέχρι που τα αθλητικά σωματεία άρχισαν να περιορίζουν συμμετοχές αριστερών φρονημάτων αθλητών. Οι συνθήκες ώθησαν τους «αριστερούς» της Ανόρθωσης να ιδρύσουν το 1948 τη Νέα Σαλαμίνα. Αρχικά η νέα ομάδα αγωνιζόταν στο μοναδικό γήπεδο της πόλης (ΓΣΕ), όμως στη συνέχεια πλήρωσε την ιδεολογία, όπως άλλα σωματεία της χώρας.

 

Σε αυτό το διάστημα ιδρύθηκαν άλλοι πέντε σύλλογοι λόγω διάσπασης, όπως Ομόνοια στη Λευκωσία και Αλκή στη Λάρνακα. Ο διχασμός βοήθησε στα μέγιστα να δημιουργηθούν δύο ποδοσφαιρικές ομοσπονδίες και δύο ξεχωριστά πρωταθλήματα!
Η (επίσημη) Κυπριακή Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου (ΚΟΠ) απέκλεισε τις ομάδες αριστερών φρονημάτων, οι οποίες ενώθηκαν στην Κυπριακή Ερασιτεχνική Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία (ΚΕΠΟ). Επί τέσσερα χρόνια στο Μεγαλόνησο υπήρχαν δυο ομοσπονδίες, δυο διαφορετικά πρωταθλήματα και διοργανώσεις Κυπέλλων. Το νέο πρωτάθλημα της ΚΕΠΟ έδωσε αφορμή στους «αριστερούς» να γεμίσουν τα γήπεδα. Επί δυο χρόνια έγιναν αρκετές προσπάθειες ενοποίησης μέχρι να έρθει η μεγάλη στιγμή.

 

Το πρώτο παιχνίδι μεταξύ ομάδων των δυο ομοσπονδιών διεξήχθη στις 27 Σεπτεμβρίου 1953 στην Αμμόχωστο μεταξύ Ανόρθωσης και Νέας Σαλαμίνας παρουσία περίπου 5.000 θεατών.
Πριν από λίγες ημέρες, έπειτα από 61 χρόνια οι δυο ομάδες βρέθηκαν αντίπαλες για την 117 φορά. Το τελικό 3-2 υπέρ της Ανόρθωσης των 13 εθνικών πρωταθλημάτων και συμμετοχής στους ομίλους Τσάμπιονς Λιγκ, είχε μικρότερη σημασία, από το γεγονός. Η ένταση υπήρχε, το πάθος περίσσευε, αλλά επί της ουσίας η ανάμνηση και η ελπίδα για την επιστροφή στην (κοινή) πατρίδα κυριάρχησε στην ατμόσφαιρα της νέας έδρας της Νέας Σαλαμίνας με την ονομασία «Αμμόχωστος».

 

Η λατρεμένη ομάδα του συγχωρεμένου παππού μου, Αντρέα, σε όλα αυτά τα χρόνια έχει κατακτήσει μόλις ένα Κύπελλο, αλλά η αυτό που εκπροσωπεί είναι αρκετά μεγαλύτερο από ένα «ντέρμπι». Η Νέα Σαλαμίνα, όπως και η Ανόρθωση, σε κάθε τους αγώνα «φωνάζουν» πως κανείς «ΔΕΝ ΞΕΧΝΑ»…